Header Image

Windesheimlectoraten Sport en Bewegen

ORGANISATIE DAG VAN HET SPORTONDERZOEK 2017

De Dag van het Sportonderzoek 2017 wordt georganiseerd door Windesheim (Calo) in samenwerking met het Windesheimlectoraat Bewegen, School en Sport én het lectoraat Sportpedagogiek.

Het lectoraat Bewegen, School en Sport staat onder leiding van dr. Ivo van Hilvoorde en onderzoekt het beweeggedrag van jongeren, kinderen en volwassenen in het onderwijs, de vrijetijdsbesteding en sportverenigingen.

Het lectoraat Sportpedagogiek op zijn beurt wordt geleid door dr. Nicolette Schipper-van Veldhoven en richt zich op onderzoek en activiteiten die garanderen dat mensen veilig kunnen sporten, waarbij begeleiding plaatsvindt door competente mensen. Dit lectoraat kenmerkt zich door een nieuwe manier van samenwerking. In het lectoraat participeren naast het NOC*NSF en Windesheim meerdere partners: de vijf andere academies voor lichamelijke opvoeding, twee mbo-opleidingen en drie gemeenten.

Het lectoraat Bewegen, Gezondheid en Welzijn staat onder leiding van Dr. Jooske van Busschbach. Bewegen en positieve lichaamsbeleving zijn van belang voor ons welbevinden. We passen dit ook toe binnen de psychomotorische therapie.

Sportpedagogiek

In het bijzonder naar een veilig sport- en beweegklimaat

Het lectoraat ontwerpt, initieert en verricht onder leiding van dr. Nicolette Schipper-van Veldhoven onderzoek op het vlak van sportpedagogiek, zodat iedereen kan sporten: veilig én met plezier.

Achtergrond

Verdieping in sportonderzoek

Na het incident met assistent-scheidsrechter Van de Nieuwenhuizen in 2012 kwam het thema ‘veilig sportklimaat’ landelijk hoog op de agenda te staan. Het stimuleren van gewenst én het aanpakken van ongewenst gedrag in en rondom sport vraagt echter om maatschappelijke bewustwording én samenwerking. Daarom sloegen NOC*NSF, de zes ALO’s en drie gemeenten de handen ineen om samen een antwoord te geven op vraagstukken op het snijvlak van sport, bewegen en veiligheid.

Doelstellingen

Toepassing van sportonderzoek

Het lectoraat richt zich op onderzoek, onderwijs en activiteiten die garanderen dat mensen veilig kunnen sporten, waarbij begeleiding plaatsvindt door competente mensen. Te denken valt aan onsportief gedrag, zoals agressie op het sportveld, én bewustwording bij docenten lichamelijke opvoeding (LO) van gedragsrisico’s als seksuele intimidatie en pesten. Het doel is via onderzoek bij te dragen aan een duurzaam verantwoord sportklimaat, in zowel top- en breedtesport als onderwijs.

Om dit te bereiken richt het lectoraat zich op toegepast onderzoek in de sportpedagogiek naar:

Empowerment

van (top)sporters en LO-leerlingen

Gedrag, dialoog en handelen

in relatie tot (on)gewenst gedrag in (top)sport en onderwijs

Gewenst en ongewenst gedrag

binnen de (top)sport(omgeving) en onderwijs

Onderzoeksvragen

  • Hoe dragen trainers, coaches en LO-leraren bij aan een veiligere sport- en beweegomgeving?
  • Hoe waarborg je positieve effecten van sportdeelname en hoe dring je incidenten terug?
  • Wat is het effect van getrainde sportbuurtwerkers op de veiligheidsbeleving van kinderen?

Samenwerkingsverband

Een nieuwe manier van samenwerken

Het lectoraat kenmerkt zich door een nieuwe manier van samenwerken. In het lectoraat participeren naast initiatiefnemer NOC*NSF meerdere partners: de zes Nederlandse academies voor lichamelijke opvoeding (ALO’s), twee mbo-opleidingen en drie gemeenten. Dit betekent dat we kunnen putten uit diverse achtergronden, andere ervaringen en verschillende verwachtingen, met één grote gemene deler: sport en bewegen in het belang van het kind. Het lectoraat is sterk verankerd met het actieplan ‘Naar een veiliger sportklimaat’ van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport.

Betrokken partijen

  • NOC*NSF  
  • Windesheim (Calo)
  • CIOS Nederland
  • De Haagse Hogeschool, faculteit Gezondheid, Voeding & Sport
  • Fontys Sporthogeschool
  • Gemeente Arnhem
  • Gemeente Rotterdam
  • Gemeente Zwolle
  • Hanzehogeschool, Instituut voor Sportstudies
  • Hogeschool van Amsterdam, Academie voor Lichamelijke Opvoeding
  • Hogeschool van Arnhem en Nijmegen, Instituut Sport en Bewegingsstudies
  • Landstede, Sport & Bewegen

Bewegen, School en Sport

Vormgeven aan bewegingsonderwijs en sport

Het lectoraat Bewegen, School en Sport richt zich op de specifieke context van bewegingsonderwijs en de organisaties waarbinnen bewegingsonderwijs en sport vorm krijgen. Het lectoraat staat onder leiding van dr. Ivo van Hilvoorde.

Achtergrond

Verdieping in sportonderzoek

De Nederlandse overheid vindt dat er voor kinderen voldoende sport- en beweegaanbod in de buurt moet zijn, want het vermindert probleemgedrag. Daarom stimuleert de overheid samenwerking tussen binnenschools bewegingsonderwijs en buitenschools sport en bewegen. De gedachte hierachter is dat het niet alleen gezond is om te sporten en te bewegen, maar dat sport en bewegen bijdragen aan de zelfsturing van jongeren en de betrokkenheid bij de school en de wijk.

Onderzoek naar beweeggedrag

Toepassing van sportonderzoek

Maar wat is de relatie tussen sportvereniging en bewegingsonderwijs op school? Kunnen ze elkaar versterken? En wat zijn de maatschappelijke effecten van een bepaald sportbeleid? Door onderzoek naar het beweeggedrag van jongeren, kinderen en volwassenen binnen het onderwijs, de vrijetijdsbesteding en de sportvereniging wordt vanuit het lectoraat onderzocht of het sportaanbod vanuit een school kan bijdragen aan de leefbaarheid in een wijk. Ook testen onderzoekers wat de kritische succesfactoren zijn van nieuwe sportmogelijkheden en nemen enkele promotieonderzoeken de lectoraatspecifieke context van het bewegingsonderwijs als uitgangspunt. Daarbij gaat het om thema’s als percepties en diversiteit van leerlingen, de inzet van nieuwe technologie, relaties tussen school en sport, de vorming van een sportidentiteit en motorisch leren.

Samenwerking

In samenwerking met scholen, gemeenten en instellingen worden vraagstukken onderzocht als:

  • Hoe kan men kinderen stimuleren, zodat zij meer bewegen?
  • Hoe verhoudt de discussie over pedagogisch verantwoord bewegingsonderwijs zich tot de nadruk die wordt gelegd op selecteren en presteren in de context van sport?

Bewegen, Gezondheid en Welzijn

Bewegen voor gezondheid en welbevinden

Bewegen en positieve lichaamsbeleving zijn van belang voor ons welbevinden. We passen dit ook toe binnen de psychomotorische therapie. Het lectoraat staat onder leiding van Dr. Jooske van Busschbach.

Achtergrond

Verdieping in sportonderzoek

Het lectoraat Bewegen, Gezondheid en Welzijn richt zich op de werkzaamheid van deze bewegings- en lichaamsgerichte interventies. We onderscheiden drie onderzoekslijnen gericht op:

Het verbeteren van het lichaamsbewustzijn

Binnen deze onderzoekslijn richten we ons onderzoek op het verbeteren van het lichaamsbewustzijn en de onderkenning en herkenning van ervaringen en emoties die hiermee gepaard gaan, in het bijzonder op het gebied van psychosomatische problematiek en trauma.

Regulatie van gevoel en gedrag

Binnen deze onderzoekslijn focussen we ons op het herwinnen van controle door het oefenen met nieuw gedrag. Het accent ligt op weerbaarheidsinterventies voor onder anderen mensen met een licht verstandelijke handicap, mensen met eetstoornissen en mensen met een psychotische kwetsbaarheid.

Expressie en ontspanning

Tot slot richten we ons op vormen van ontspanning en bewegingsinterventies, maar ook op de betekenis van beweging en voorbereidende trajecten voor mensen met psychiatrische problematiek, zodat deelname aan dergelijke activiteiten wordt bevorderd.